Beetje krediet alsjeblieft

Start Foundation start kredietpilot voor sociaal ondernemers

Groeiende behoefte
Start Foundation biedt al jaren groeifinancieringen aan sociale ondernemers. “Maar we merkten dat ze vaak nog een andere behoefte hebben: werkkapitaal in de vorm van een flexibele buffer”, vertelt bestuurder Joske Paumen. “Om liquiditeits- en seizoensdips op te vangen bijvoorbeeld, of debiteuren voor te financieren. Zo’n kredietfaciliteit is voor sociaal ondernemers alleen een stuk moeilijker te regelen dan voor andere ondernemers. Wij brengen daar graag verandering in.”

Net als rood staan
Als we Joske vragen wat het verschil gaat zijn met het aanbod van een partij als Qredits, die ook een kredietfaciliteit aanbiedt voor sociaal ondernemers, antwoordt ze: “In principe verstrekken zij groeileningen tegen een marktconforme rente. Maar dat is iets anders dan de kredietfaciliteit die wij voor ogen hebben. Onze bedoeling is dat er voor sociaal ondernemers een flexibele oplossing komt, vergelijkbaar met rood staan bij de bank. Waarbij ze alleen een nette rente betalen als ze van het krediet gebruikmaken.”

Cultureel voorbeeld
De inspiratie voor de oplossing die Start Foundation in gedachten heeft, vond Start Foundation in de culturele sector. “Daarvoor bestaat een vergelijkbaar financieringsmechanisme. Banken kunnen dan voor een garantstelling bij de Europese Unie terecht”, legt Joske uit. “Dus dachten wij: waarom bestaat een dergelijk systeem nog niet voor sociale ondernemingen? Die creëren ook maatschappelijke waarde. En dan staan we als Start Foundation gewoon garant.”

Vooronderzoek
Om zeker te zijn van de behoefte aan een dergelijke buffer, vroeg Start Foundation aan Social Enterprise NL om een enquête uit te zetten onder hun leden. De reacties van 45 sociaal ondernemers op die enquête en 12 diepte-interviews bevestigden de vermoedens. Joske: “84% van de ondernemers die reageerden heeft inderdaad behoefte aan zo’n kredietfaciliteit. Daarnaast bleek 53% nog nooit een aanvraag te hebben gedaan, omdat ze verwachten te worden afgewezen. De toegang tot reguliere bankfinanciering is voor sociale ondernemingen ook zeer beperkt.”

Garantstelling
Joske legt uit wat de kern van het probleem is: “Banken baseren hun beoordeling op kredietratio’s en wegen de maatschappelijke impact van sociaal ondernemers niet mee in hun risicoanalyse. Start Foundation wil daarom als smeermiddel gaan fungeren tussen de sociale ondernemer en een bankpartner. De bank verstrekt dan de kredietfaciliteit, terwijl wij hun risico verlagen door garant te staan voor de helft van het krediet. Voor deze pilot hebben we een maximale garantstelling van 1 miljoen euro beschikbaar. Het komt erop neer dat we vijf sociaal ondernemers aan de pilot kunnen laten deelnemen.”

Maatschappelijke impact waarderen
De duur van de pilot schat Joske momenteel in op anderhalf jaar. Het doel is tweeledig: “We bieden ondernemers de benodigde toegang tot kapitaal en de bank kan ervaring opdoen met het verstrekken van een kredietfaciliteit aan sociaal ondernemers.” Joske voegt daaraan toe: “Door de samenwerking met een bank kunnen we hen helpen om maatschappelijke impact op waarde in te schatten, zodat ze die kunnen laten meewegen in kredietbeoordelingen. Het is natuurlijk mooi als ze hierdoor in de toekomst sneller geneigd zijn om een krediet te verlenen aan sociaal ondernemers.”

Profiel ondernemers
Het animo voor de pilot bleek inmiddels groot. Verschillende sociaal ondernemers meldden zich al als kandidaat. Ondertussen weet Start Foundation precies naar wat voor ondernemers hun voorkeur uitgaat:“Het liefst komen we uit op ondernemers die nu tussen wal en schip vallen bij het aanvragen van een reguliere bankfinanciering”, zegt Joske met een glimlach. “Bijvoorbeeld omdat marges te dun zijn, ze geen onderpand kunnen bieden of omdat ze aanlopen tegen vooroordelen. Daartegenover staat dat ze wel een duurzaam businessmodel moeten hebben en impactwaardig moeten zijn, oftewel serieus werk kunnen creëren voor mensen in een kwetsbare positie.”

Aanvullende randvoorwaarden
Verder wordt gekeken naar de manier waarop de organisatie van een ondernemer wordt aangestuurd en of er een solide financiële basis is. “Daarnaast is het belangrijk dat ondernemers die deelnemen, willen meewerken aan de evaluatiemomenten”, benadrukt Joske. “Voor ons is het bijvoorbeeld interessant om te zien hoe ze met de kredietfaciliteit omgaan en op welke momenten ze hem nodig hebben.”
De exacte financiële criteria voor deelname werkt Start Foundation in samenwerking met de bankpartner nog verder uit. Hierover zijn de gesprekken met een bekende Nederlandse bank inmiddels in volle gang.

Succescriteria
Vooruitkijkend noemt Joske de pilot een succes als Start Foundation uiteindelijk weer overbodig is. “Het streven is dat banken op termijn de risicoperceptie van sociale ondernemingen aanpassen en hen zelfstandig gaan financieren. De kans is groot dat daarvoor nog een vervolgpilot nodig is met een groter aantal sociaal ondernemers. Wij hopen met deze pilot alvast te achterhalen of er iets moet veranderen in het systeem en of de huidige koudwatervrees van banken terecht is. Uiteindelijk willen we samen vooral meer mensen duurzaam aan het werk krijgen.”

De pilot in het kort

Deelnemers: maximaal 5 sociaal ondernemers
Duur: ca. 1,5 jaar
Totale kredietruimte: 1 miljoen euro
Start: vierde kwartaal 2026
Doel: toegang tot krediet structureel verbeteren
Initiatiefnemers: Start Foundation